Państwowy chrust. Ile trzeba za niego zapłacić w nadleśnictwie?

Czy do Nadleśnictwa Łosie można zgłaszać się po chrust?

Na wstępie należałoby określić, jaki rodzaj drewna mamy na myśli pod pojęciem chrustu.

Najogólniej rzecz ujmując, jest to drewno w postaci bocznych i wierzchołkowych części drzew wraz z gałązkami, które pozostało po pracach z zakresu ścinki i zrywki drewna.

W lasach Nadleśnictwa Łosie powszechniej stosowanym określeniem jest tzw. gałęziówka, czyli drewno małowymiarowe o średnicy wynoszącej maksymalnie do 7 cm, które pochodzi z wcześniej odciętych grubszych gałęzi pozostawionych na gruncie do mineralizacji, czyli naturalnego rozkładu. Drewno to jest pozyskiwane w ramach tzw. samowyrobu, czyli przez przyszłego nabywcę.

Czy w takim razie każdy chętny może przystąpić do samowyrobu?

Co do zasady tak. Pamiętajmy jednak, że realizacja samowyrobu związana jest z dużym wysiłkiem fizycznym oraz koniecznością posiadania umiejętności obsługi takich narzędzi jak siekiera czy pilarka. Zgodnie z obowiązującym u nas regulaminem do samowyrobu dopuszczane są wyłącznie osoby pełnoletnie, które są w pełni świadome, że czynności te wykonywać będą na własną odpowiedzialność oraz w zespole co najmniej dwuosobowym, bo to znacząco poprawia warunki bezpieczeństwa.

Co należy zrobić, aby uzyskać zezwolenie na samowyrób?

Po pierwsze należy skontaktować się z właściwym terytorialnie leśniczym i zgłosić chęć przystąpienia do samowyrobu. Leśniczy po wstępnym rozpoznaniu potrzeb umówi się z nami na spotkanie, w celu uzupełnienia dokumentów. Jeżeli warunki zostaną zaakceptowane przez osobę zainteresowaną, wówczas leśniczy dokona niezbędnego instruktażu oraz wskaże powierzchnię, na której będzie mógł być realizowany samowyrób.

Zastrzegam jednak, że powierzchnie takie mogą znajdować się z dala od dróg publicznych, a nawet wewnętrznych, stąd osoba deklarująca chęć samowyrobu musi mieć świadomość utrudnień, z tym związanych. W trakcie szczegółowej lustracji omówione zostaną potencjalne zagrożenia, na jakie trzeba będzie zwrócić uwagę, a także wskazane zostaną ewentualne cenne fragmenty środowiska leśnego, które z uwagi na kwestie ochronne będą musiały zostać pominięte. Jeżeli leśniczy stwierdzi, że osoba zainteresowana posiada minimalne predyspozycje, aby bezpiecznie pozyskiwać „gałęziówkę”, pozostanie już tylko określenie terminu na realizację prac i umówienie się na odbiór oraz sprzedaż złożonych tym sposobem stosów.

Czyli za własnoręcznie zebrany chrust trzeba zapłacić?

Oczywiście, że tak, dokładnie tak samo jak za inne drewno pozyskiwane na terenach Lasów Państwowych. Należy jednak wrócić uwagę, że cena sprzedaży samodzielnie przygotowanego drewna opałowego jest często o kilkadziesiąt procent niższa od tego oferowanego bezpośrednio w składnicy. Związane jest to z dużym nakładem pracy, jaki osoba decydująca się na samowyrób, musi ponieść, zanim zakupi drewno.

Dla przykładu podam, że zgodnie z aktualnym cennikiem drewno opałowe bukowe nabywane w składnicy kosztuje około 20 procent więcej, niż to samo drewno pozyskane samodzielnie w ramach samowyrobu.

W przypadku gałęziówki opałowej cena jest o blisko 70 procent niższa od ceny opału oferowanego w składnicy. Gałęziówka liściasta w Nadleśnictwie Łosie kosztuje 21 złotych brutto za metr przestrzenny, czyli stos o wysokości, szerokości i długości jednego metra.

Skoro to tak ciężki „kawałek chleba" to czy są w ogóle chętni?

W ostatnich latach obserwowaliśmy wyraźny trend spadkowy zainteresowania samowyrobem. Przystępowali do niego najczęściej rdzenni mieszkańcy trudniący się na co dzień rolnictwem, którzy samowyrób traktowali niejako w kategorii tradycji umożliwiającej zagospodarowanie czasu jesienno-zimowego, kiedy pracy na roli jest już mniej. Niekiedy zdarza się, że o zezwolenie na samowyrób występują także osoby nieznające uwarunkowań pracy w górskich lasach i po jednym dniu wysiłku rezygnują z kontynuowania tej czynności. Po prostu zbieranie gałęziówki wymaga krzepy, a taką mają już tylko nieliczni mieszkańcy naszych terenów.

Aktualna sytuacja geopolityczna związana z agresją Rosji w Ukrainie spowodowała jednak duże niedobory na rynku surowców energetycznych, głównie węgla. Drewno opałowe jest znakomitą alternatywą dla paliw kopalnych, także z uwagi na jego ekologiczne pochodzenie, gdyż jest surowcem w pełni odnawialnym.

O ile zatem zwiększone zapotrzebowanie rynku detalicznego nie może być przez nas zaspokojone w całości drewnem pozyskanym kosztem nadleśnictwa, którego dostępne pule w danym roku są przecież ustalane na podstawie obowiązującego dziesięcioletniego Planu Urządzenia Lasu i z blisko rocznym wyprzedzeniem, o tyle dokładamy starań, aby umożliwiać przystępowanie do samowyrobu wszystkim chętnym.

Dziękujemy za rozmowę.